نگرانی‌ از عوارض نور آبی موبایل چقدر جدی است؟

به گزارش پارسینه،  در سال‌های اخیر، با بیشتر شدن استفاده از موبایل، لپ‌تاپ و تبلت، خطرات «نور آبی» برای چشم‌ها هم نقل بسیاری از محافل شده است. نوری که خیلی‌ها آن را مقصر خستگی چشم، تاری دید و حتی آسیب‌های جدی‌تر می‌دانند. اما بررسی‌های علمی نشان می‌دهد نگرانی درباره نور آبی نمایشگرها، همیشه با میزان واقعی خطر آن هم‌خوانی ندارد.

نور آبی، بخشی از نور طبیعی و مصنوعی است که انرژی بیشتری نسبت به رنگ‌های گرم‌تر دارد. در بررسی‌های آزمایشگاهی دیده شده که اگر چشم در معرض شدت‌های خیلی بالای این نور قرار بگیرد، می‌تواند به سلول‌های حساس شبکیه آسیب برساند. اما نکته مهم اینجا است که شدت نور آبی در صفحه‌نمایش‌های معمولی مثل موبایل و لپ‌تاپ در آن حد نیست که چنین آسیبی ایجاد کند. به همین دلیل، متخصصان تأکید می‌کنند که در استفاده عادی روزمره، شواهد محکمی برای آسیب مستقیم نور آبی به شبکیه وجود ندارد.

دکتر سیدابوالقاسم موسوی، متخصص و جراح بیماری‌های چشم و مدیرعامل و عضو هیات مدیره انجمن چشم‌پزشکی ایران در گفت‌وگو با همشهری‌آنلاین درباره تبعات نور آبی موبایل و سایر ابزارهای دیجیتال می‌گوید: «مطالعات آزمایشگاهی نشان داده‌اند که شدت‌های بسیار بالای نور آبی می‌تواند موجب آسیب فتوشیمیایی در شبکیه چشم شود، اما شدت نور ساطع‌شده از نمایشگرهای معمولی بسیار کمتری است که آسیب جدی به این بخش بزند. بنابراین در حال حاضر شواهد قطعی مبنی بر ارتباط استفاده عادی از نمایشگر با دژنراسیون ماکولا (یک بیماری چشمی که به‌تدریج باعث کاهش دید مرکزی می‌شود) وجود ندارد.»

به گفته این متخصص «نگرانی اصلی بیشتر در جایی دیگر خودش را نشان می‌دهد؛ در سبک استفاده روزمره. نور آبی در ساعات پایانی شب می‌تواند ترشح ملاتونین را مهار کند و باعث به ‌هم خوردن چرخه خواب شود. نتیجه‌اش هم چیزی است که خیلی‌ها تجربه کرده‌اند: دیر خوابیدن، خواب سبک و خستگی چشم در روز بعد.» این چشم‌پزشک تأکید می‌کند که «این اثر بیشتر روی سیستم عصبی و خواب است، اما درنهایت روی سلامت عمومی و حتی احساس راحتی چشم هم تأثیر می‌گذارد.»

خیلی‌ها برای محافظت از چشم‌ها و مراقبت از کیفیت خواب شبانه خود، از فیلترهای نور آبی که تقریبا در همه گوشی‌های هوشمند وجود دارد، استفاده می‌کنند اما ابوالقاسمی می‌گوید: «استفاده از فیلترهای نور آبی ممکن است کیفیت خواب را بهتر کند، اما نقش اثبات‌شده‌ای در پیشگیری از بیماری‌های شبکیه ندارد.»

متخصصان تأکید می‌کنند که مشکل چشم‌ها فقط به «نور آبی» محدود نمی‌شود. استفاده طولانی‌مدت از نمایشگرها باعث کاهش ناخودآگاه پلک زدن می‌شود و همین موضوع، یکی از مهم‌ترین عوامل خشکی چشم و خستگی بینایی است. به همین دلیل مجموعه این علائم با عنوان «سندروم بینایی دیجیتال» شناخته می‌شود؛ مشکلی که در بسیاری از کاربران، بدون آنکه جدی گرفته شود یا بدون آنکه خودشان بدانند، وجود دارد.

متخصصان می‌گویند نور آبی نمایشگرها در استفاده معمول روزمره، عامل آسیب مستقیم به شبکیه محسوب نمی‌شود، اما می‌تواند از مسیرهایی مثل اختلال خواب و تشدید خستگی چشم، روی کیفیت زندگی اثر بگذارد. به همین دلیل توصیه‌ها بیشتر به سمت اصلاح عادت‌های ساده می‌رود؛ از استراحت دادن به چشم گرفته تا کم کردن استفاده از موبایل در ساعات پایانی شب.

منبع: همشهری آنلاین