روسیه آماده میانجیگری؛ مذاکرات ایران و آمریکا به ترکیه میرسد؟
ایران به دنبال کاهش دوره اجرای توافق پیشنهادی با ایالات متحده از هفت روز به چهار روز است، زیرا میانجیگران در حال بررسی برگزاری جلسهای در ترکیه قبل از ۴ نوامبر برای جلوگیری از رویارویی نظامی مجدد هستند.
به گزارش پارسینه به نقل از اطلاعات آنلاین، منابع روز چهارشنبه به العربیه انگلیسی گفتند آخرین پیشنهاد شامل بازگشایی تنگه هرمز، لغو محاصره دریایی بنادر ایران از سوی ایالات متحده و رسیدگی به برنامه هستهای تهران، از جمله دعوت از بازرسان بینالمللی برای بازدید از تأسیسات هستهای ایران است.
این منابع افزودند که رایزنیهایی بین ایران و میانجیگران منطقهای در مورد جلسه احتمالی در ترکیه با هدف ازسرگیری مذاکرات و جلوگیری از دور دیگری از حملات ایالات متحده و اسرائیل علیه تهران در حال انجام است.
این تلاشهای دیپلماتیک در بحبوحه افزایش آمادگیهای نظامی و اختلاف نظرها بر سر توالی اقدامات مورد نیاز از سوی هر دو طرف، به ویژه سرنوشت ذخایر اورانیوم غنیشده ایران، لغو محاصره ایالات متحده و آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران، انجام میشود.
آکسیوس به نقل از منابع آگاه از این مذاکرات گزارش داد که قطر با حمایت عربستان سعودی، پاکستان، مصر و ترکیه، تلاشهای میانجیگری را رهبری میکند. علی الذوادی، مذاکرهکننده قطری، این هفته برای مذاکره با مقامات ایرانی در مورد توافق احتمالی با دولت دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا، به تهران سفر کرد.
میانجیگران ایدههایی را با هدف رفع اختلافات بین درخواست واشنگتن مبنی بر واگذاری ذخایر اورانیوم غنیشده ایران و اصرار تهران مبنی بر اینکه ایالات متحده ابتدا محاصره دریایی خود را لغو و داراییهای مسدودشده ایران را آزاد کند، ارائه دادهاند.
آکسیوس گزارش داد که آنها همچنین به مقامات ایرانی هشدار دادهاند که پذیرش این پیشنهادها میتواند فرصتی برای جلوگیری از حملات گسترده ایالات متحده و اسرائیل پس از انتخابات میاندورهای ایالات متحده در ۳ نوامبر فراهم کند.
یکی از گزینههای مورد بحث، احیای توافقی است که بین ایران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) در قاهره در سپتامبر ۲۰۲۵ حاصل شد و چارچوبی را برای از سرگیری بازرسیهای بینالمللی از تأسیسات هستهای ایران فراهم میکرد. اجرای این توافق پس از اعمال مجدد تحریمهای سازمان ملل علیه تهران در ماه بعد، به حالت تعلیق درآمد.
بر اساس آخرین پیشنهاد، ایران میتواند در ازای اجازه بازدید بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی از تأسیسات هستهای آسیبدیده در حملات قبلی آمریکا و اسرائیل، تخفیف محدودی در تحریمها دریافت کند که به آن اجازه میدهد نفت صادر کند و به برخی از وجوه مسدود برای غذا و سایر نیازهای بشردوستانه دسترسی داشته باشد.
آکسیوس به نقل از منابع آگاه گزارش داد که مقامات ایرانی به میانجیها گفتهاند در روزهای آینده برای این پیشنهادها از رهبر معظم انقلاب تأیید خواهند گرفت.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، همچنین پیشنهاد کرده است که احیای توافق قاهره میتواند چارچوبی برای از سرگیری بازرسیها از تأسیسات هستهای ایران فراهم کند.
با وجود فشار دیپلماتیک، احتمال اقدام نظامی مجدد همچنان وجود دارد. ایال زمیر، رئیس ستاد ارتش اسرائیل، روز دوشنبه در مورد آمادهسازی برای حملات احتمالی علیه ایران با دریاسالار برد کوپر، رئیس فرماندهی مرکزی ایالات متحده، گفتگو کرد.
مقامات آمریکایی و اسرائیلی گفتند که یک عملیات احتمالی میتواند شامل یک هفته حملات فشرده علیه رهبران ایران، تأسیسات انرژی، سایتهای هستهای و سایر زیرساختها باشد. عربستان از واشنگتن خواسته به دیپلماسی زمان بیشتری بدهد و یک مقام آمریکایی به آکسیوس گفته است ریاض از ترامپ میخواهد برای جنگ دیگری عجله نکند.
در همین حال، ترامپ روز چهارشنبه گفت مذاکرات از طریق واسطهها در حال انجام است، اما در مورد موفقیت آنها ابراز عدم اطمینان کرد. رئیس جمهوری آمریکا گفت که واشنگتن میخواهد «کار را تمام کند»، چه از طریق توافق و چه از طریق روشهای دیگر.
پیش از این، سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، گفته بود تهران همچنان در تماس نزدیک با واسطهها برای بحث در مورد راههای اجرای توافق پیشنهادی خود است و اظهار داشت که طرح اولیه هفت روزه میتواند در کمتر از یک هفته تکمیل شود.
عراقچی پیش از این گفته بود که این پیشنهاد میتواند در صورت برآورده شدن شرایط خاص، امکان بازگشایی تنگه هرمز را فراهم کند. ایالات متحده در پاسخ، محاصره دریایی بنادر ایران را حفظ کرده و فشار اقتصادی بر تهران را افزایش داده است.
آخرین تلاشهای دیپلماتیک با هدف دستیابی به توافقی پیش از احتمال از سرگیری خصومتها انجام میشود و میانجیگران به دنبال فرمولی هستند که بازرسیهای هستهای، کاهش تحریمها و احیای ترافیک دریایی از طریق تنگه هرمز را با هم ترکیب کند.
همزمان، سخنگوی کاخ کرملین از آمادگی مسکو برای میانجیگری بین ایران و آمریکا خبر داد، به این شرط که تهران و واشنگتن از روسیه برای ورود به این پرونده دعوت کنند. گفته میشود ولادیمیر پوتین آماده است ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده را به روسیه منتقل کند؛ موضوعی که بعید است ایران با آن موافقت کند.
ارسال نظر