گوناگون

شناسایی دو سازوکار تازه برای محافظت از مغز در برابر آلزایمر

پژوهشگران در دو تحقیق جدید، دو سازوکار احتمالی برای پیشگیری از آلزایمر یا کاهش آسیب‌های ناشی از این بیماری شناسایی کرده‌اند که یکی بر جلوگیری از تجمع پروتئین‌های آسیب‌زا در مغز و دیگری بر بازسازی پوشش محافظ رشته‌های عصبی متمرکز است.

به گزارش پارسینه به نقل از نیویورک‌پست، حدود یک نفر از هر ۹ فرد بالای ۶۵ سال به آلزایمر مبتلا است و شمار مبتلایان به‌سرعت رو به افزایش است. این بیماری که هنوز درمان قطعی ندارد، بیش از مجموع سرطان‌های پستان و پروستات جان افراد را می‌گیرد.

جلوگیری از تجمع پروتئین‌های آسیب‌زا

یکی از عوامل ژنتیکی مهم در ابتلا به آلزایمر، گونه‌ای از ژن آپولیپوپروتئین‌ئی۴ (APOE4) است که از هر چهار نفر، یک نفر حامل این ژن است. این افراد در مقایسه با دیگران، دست‌کم دو برابر و گاهی تا ۱۲ برابر بیشتر در معرض ابتلا به آلزایمر قرار دارند، اما همه حاملان این ژن بیمار نمی‌شوند.

پژوهشگران دانشگاه کلمبیا دریافتند برخی حاملان این ژن جهش نادری در ژن اف‌ان‌۱ (FN1) نیز دارند که می‌تواند در برابر آلزایمر اثر محافظتی داشته باشد.

ژن اف‌ان‌۱ مسئول تولید پروتئینی به نام فیبرونکتین است که در تشکیل بافت‌های بدن نقش اساسی دارد. با این حال، تجمع بیش‌ازحد این پروتئین اطراف رگ‌های خونی مغز می‌تواند عملکرد سد خونی‌مغزی را مختل کند و باعث ورود مواد مضر و کاهش دفع مواد زائد شود.

پژوهشگران مشاهده کردند جهش نادر اف‌ان‌۱ از تجمع اضافی فیبرونکتین جلوگیری می‌کند. آزمایش روی گورخرماهی‌ها نیز نشان داد میزان تجمع این پروتئین در نمونه‌های حامل جهش، به‌مراتب کمتر است.

چاغان کیزیل، از نویسندگان پژوهش، گفت این یافته ارتباط میان یک ویژگی ژنتیکی و سازوکار بیماری را روشن می‌کند و می‌تواند به روش‌هایی برای بازتولید این محافظت طبیعی منجر شود.