فرسودگی تجهیزات درمانی در پی بدهی سنگین به تولیدکنندگان
فرسودگی تجهیزات و کمبود آنها فقط یک مسأله فنی یا اقتصادی نیست؛ این بحران مستقیماً با جان و سلامت بیماران گره خورده است. دستگاههای قدیمی دقت تشخیصی پایینتری دارند، احتمال خطا در آنها بیشتر است و زمان ارائه خدمت را طولانیتر میکنند.
بدهیهای انباشته؛ زنجیرهای که قطع نمیشود
انباشت بدهی بخش تجهیزات بیمارستانی که حالا بر اساس اعلام رسمی وزارت بهداشت و درمان به 40 همت رسیده است عمدتاً از یک مسیر تکراری شکل میگیرد: بیمارستانها به دلیل عدم دریافت مطالبات خود از بیمهها، قادر به تسویهحساب با شرکتهای تأمینکننده تجهیزات نیستند. این بدهیها ماه به ماه تلنبار میشود و در نهایت شرکتهای تولیدکننده و واردکننده تجهیزات پزشکی با حجم بالایی از مطالبات معوق مواجه میشوند؛ مطالباتی که گاه به بیش از یک سال هم میرسد.
چرخه معیوب و عدم توانایی ادامه فعالیت بسیاری از شرکتهای تولید کننده تجهیزات پزشکی / بعضی دستگاهها آنقدر قدیمیاند که قطعه یدکیشان در بازار پیدا نمیشود
علی زنبق، کارشناس تجهیزات پزشکی، در این باره به تجارتنیوز میگوید: شرکتهای تجهیزات پزشکی عملاً تبدیل به بانک بیمارستانها شدهاند. تجهیزات تحویل میدهند، اما پول آن را شاید یک سال بعد دریافت کنند. این وضعیت نه برای تولیدکننده قابل تحمل است و نه برای تأمینکنندهای که باید مواد اولیه، حقوق کارکنان و هزینههای ارزی را بهموقع پرداخت کند.
او میافزاید: این چرخه معیوب باعث شده بسیاری از شرکتها توان ادامه فعالیت نداشته باشند یا با حداقل ظرفیت کار کنند. نتیجه مستقیم این وضعیت، کاهش عرضه تجهیزات، تأخیر در تحویل، و در برخی موارد، خروج شرکتها از بازار است.
این کارشناس تجهیزات پزشکی در ادامه اظهار میدارد: بعضی دستگاهها آنقدر قدیمیاند که قطعه یدکیشان در بازار پیدا نمیشود. مجبوریم با تعمیرات غیراستاندارد سرپا نگهشان داریم. این یعنی هم ریسک برای بیمار بالاتر میرود و هم کیفیت تشخیص پایین میآید.
تولیدکنندگان در تنگنای چندجانبه / تولیدکنندهای که پولش را نمیگیرد، نمیتواند مواد اولیه بخرد، تحقیق و توسعه انجام دهد و کیفیت محصول را بالا ببرد
علی زنبق تاکید میکند: تولیدکنندگان داخلی تجهیزات پزشکی سالهاست با شعار حمایت از تولید ملی وارد میدان شدهاند، اما واقعیت میدانی با این شعارها فاصله زیادی دارد. از یکسو افزایش قیمت مواد اولیه، نوسانات نرخ ارز و دشواریهای واردات قطعات، هزینه تولید را بالا برده و از سوی دیگر، مطالبات معوق از بیمارستانها و مراکز درمانی، نقدینگی این شرکتها را قفل کرده است.
او میافزاید: تولیدکنندهای که پولش را نمیگیرد، نمیتواند مواد اولیه بخرد، نمیتواند تحقیق و توسعه انجام دهد و نمیتواند کیفیت محصول را بالا ببرد. نتیجهاش میشود کاهش کیفیت یا توقف تولید. این یعنی وابستگی بیشتر به واردات و خروج ارز. این وضعیت بهویژه برای شرکتهای کوچک و متوسط فاجعهبار است؛ شرکتهایی که پشتوانه مالی بزرگی ندارند و با چند ماه تأخیر در دریافت مطالبات، عملاً ورشکسته میشوند.
وقتی کیفیت درمان قربانی میشود / در بخشهای حیاتی مانند اورژانس، ICU و اتاق عمل، هر ثانیه تأخیر یا هر خطای کوچک میتواند سرنوشت بیمار را تغییر دهد
این کارشناس تجهیزات پزشکی عنوان میکند: فرسودگی تجهیزات و کمبود آنها فقط یک مسأله فنی یا اقتصادی نیست؛ این بحران مستقیماً با جان و سلامت بیماران گره خورده است. دستگاههای قدیمی دقت تشخیصی پایینتری دارند، احتمال خطا در آنها بیشتر است و زمان ارائه خدمت را طولانیتر میکنند. در بخشهای حیاتی مانند اورژانس، ICU و اتاق عمل، هر ثانیه تأخیر یا هر خطای کوچک میتواند سرنوشت بیمار را تغییر دهد.
فشار مضاعف بر کادر درمان / اگر این روند ادامه پیدا کند، بسیاری از تولیدکنندگان داخلی حذف میشوند
زنبق در ادامه میگوید: فرسودگی تجهیزات فقط بیماران را تحت تأثیر قرار نمیدهد؛ کادر درمان نیز زیر فشار مضاعف قرار میگیرد. پزشکان و پرستارانی که باید با ابزارهای ناکارآمد کار کنند، با استرس، فرسودگی شغلی و احساس ناتوانی بیشتری مواجه میشوند. این مسأله در نهایت بر کیفیت تعامل با بیمار، دقت در درمان و رضایت شغلی کادر درمان اثر منفی میگذارد.
او میافزاید: در حالی که مسئولان بارها از حمایت از تولید داخل و توسعه صنعت تجهیزات پزشکی سخن گفتهاند، واقعیتهای میدانی نشان میدهد این حمایتها بیشتر در حد شعار باقی مانده است. تأخیر در پرداخت مطالبات، نبود تسهیلات ارزانقیمت، پیچیدگیهای اداری و بیثباتی سیاستهای ارزی، همه دست به دست هم دادهاند تا تولیدکننده داخلی در موقعیت ضعیفتری نسبت به رقبای خارجی قرار گیرد.
علی زنبق هشدار میدهد: اگر این روند ادامه پیدا کند، بسیاری از تولیدکنندگان داخلی حذف میشوند. آن وقت کشور دوباره به واردات وابسته میشود و در شرایط تحریم، همین تجهیزات ساده هم بهراحتی در دسترس نخواهد بود.
هزینهای که دیر یا زود پرداخت میشود / انباشت بدهی به بخش تجهیزات پزشکی و فرسودگی گسترده تجهیزات در بیمارستانهای دولتی، یک بحران خاموش اما عمیق در نظام سلامت کشور است
اما به عقیده بسیاری از کارشناسان حوزه سلامت نادیده گرفتن بحران تجهیزات پزشکی شاید در کوتاهمدت هزینه بودجهای کمتری داشته باشد، اما در بلندمدت هزینهای بهمراتب سنگینتر به نظام سلامت تحمیل میکند. تأخیر در تشخیص، افزایش خطای پزشکی، طولانی شدن دوره درمان، افزایش عوارض و حتی مرگومیر، همگی پیامدهای مستقیم یا غیرمستقیم این وضعیت هستند. این هزینهها در نهایت یا از جیب بیمار پرداخت میشود یا از منابع عمومی.
انباشت بدهی به بخش تجهیزات پزشکی و فرسودگی گسترده تجهیزات در بیمارستانهای دولتی، یک بحران خاموش اما عمیق در نظام سلامت کشور است. بحرانی که اگر امروز برای آن چارهاندیشی نشود، فردا با هزینهای چندبرابر و در قالب کاهش کیفیت درمان، نارضایتی عمومی و آسیب به جان بیماران بازخواهد گشت. سلامت، جایی برای تعارف و تعویق نیست؛ هر تأخیر، میتواند به بهای جان یک انسان تمام شود.
ارسال نظر